Manik Depresif Belirtileri ve Tedavisi
22 Haziran 2024

Manik Depresif Belirtileri ve Tedavisi

Manik Depresif Bozukluk

Manik depresif bozukluk, tıbbi adıyla bipolar bozukluk, ciddi ruhsal bozukluklar arasında yer alır. Bu hastalık, yaşam faaliyetlerini olumsuz etkileyebilecek riskli davranışlar sergilenmesine neden olabilir ve tedavi edilmediğinde intihara yol açabilir. En geniş tanımıyla, mani ve depresyon dönemleriyle karakterize edilen bir duygu durum bozukluğudur. Ruh halinde aşırı değişkenlikler görülür, ancak bu değişimler arasında stabil ruh hali de dönem dönem yaşanabilir. Manik kelimesi aşırı öfori, umursamazlık, enerjik ve aşırı hareketli olma durumu olarak tanımlanır. Bu aşırı enerjik dönemin ardından kişi, karanlık bir ruh haline bürünebilir; sinirlilik, öfke, mutsuzluk gibi durumlar gözlemlenebilir. Bu hal, maninin tam zıttı olarak tanımlanır.

Manik Depresif Bozukluğun Teşhisi

Psikiyatrik muayene ile ayrıntılı bir değerlendirme yapılır. Kişilik testleri uygulanabilir. Daha sonra doktor, belirtilerinizi gözden geçirir ve tıbbi geçmişiniz ile aile öykünüzü sorgular. Ruh halinin stabilitesini değiştiren başka bir rahatsızlık olup olmadığını ayırt edebilmek amacıyla laboratuvar testleri de istenebilir. Ayrıca doktor, diğer aile üyelerinizle de manik depresif bozukluk teşhisini koyabilmek amacıyla konuşmak isteyebilir. Coşku ve depresif haller insani duygular olduğundan, aşırı olup olmadığının teşhis edilebilmesi zor olabilir. Manik hal, ciddi sorunlara yol açabilen, mentaliteyi etkileyen ciddi bir hastalıktır. Örneğin, kişi mani döneminde iken hayatını derinden etkileyecek ani kararlar verebilir.

Kimler Risk Altındadır?

Manik depresif bozukluk genellikle 15-24 yaş arasında sıklıkla teşhis edilebilir. Genellikle yaşam boyu süren kronik bir hastalıktır. Her yaşta görülebilmekle birlikte, en sık olarak 18 yaş sonrasında teşhis edilir. Her 100 kişiden 1-2 kişi arasında görülür ve tüm dünyada aynı oranlarda gözlemlenir. Kadın ve erkeklerde aynı oranda görülür. 11-18 yaş arasındaki kişilerde nadiren teşhis edilir; bu kişilerde ergenlik karmaşası olabileceğinden teşhis zorlaşabilir. Ayrıca çocuklarda ve 65 yaş üstü bireylerde nadiren görülür.

Manik Depresif Bozukluk Hastane Yatışı Gerektirir mi?

Manik depresif bozukluğun mani dönemi tehlikeli olabileceğinden ve depresyon dönemindeki bir kişi intihara meyilli olabileceğinden, genellikle hastane yatışı gerektirir. Bipolar bozukluk hastalarının yaklaşık %90'ı hastalıklarının bir döneminde en az bir defa hastaneye yatış yapmıştır.

Manik Depresif Bozukluğun Nedenleri

Manik depresif bozukluk genellikle genetik, biyolojik bir hastalık olarak bilinir. Akrabalarının hiçbirinde manik depresif bulunmayan kişilerin %1-2'sinde bu hastalık görülürken, akrabalarının en az birinde bu hastalık var ise %8'e kadar yükselebilir. Özellikle tek yumurta ikizlerinin bir tanesinde manik depresif varsa, diğerinde olma ihtimali %45-60 arasındadır.

Mani Dönemi Belirtileri

Mani dönemi çoğunlukla aniden başlar ve teşhis koyulabilmesi için en az 2 hafta sürmesi gerekmektedir. Mani dönemi belirtileri şunlardır:
  • Kişinin içinde bulunduğu halden uygunsuz olarak aşırı coşku,
  • Enerji artışı ve aşırı hareketlilik,
  • Öfori artışı,
  • Ajitasyon,
  • Konuşkanlıkta artış,
  • Uyku süresinde belirgin azalma ve uyku ihtiyacının azalması,
  • Toplumsal görgü kurallarına uymama,
  • Konsantrasyonda azalma,
  • Özgüven artışı,
  • Benlik algısında artış,
  • Kendini Tanrı, peygamber, mesih bir kişi olarak görme,
  • Duyularda artış,
  • Algı bozuklukları,
  • Sanrı ve halüsinasyonlar.

Hipo-mani Nedir?

Hipo-mani, maninin daha hafif olan bir halidir. Genellikle aşırılık olmadığından hastalık olarak görülmez ve teşhis koymada zorluk yaşanabilir. Atak sırasında aşağıdaki semptomlar görülmektedir:
  • Benlik algısında artış,
  • Öz güvende artış,
  • Aşırı neşe,
  • Uyku ihtiyacında azalma,
  • Dikkatin kolayca dağılması.

Depresyon Belirtileri

Depresif atak, çoğunlukla manik ataktan daha uzun sürer. Depresif atak tanısı almak için aşağıdaki belirtilerin en az 2 hafta boyunca şiddetli bir şekilde yaşanmış olması gerekmektedir:
  • Konsantrasyon eksikliği ve dikkati toplayamama,
  • Anlama ve kavrama becerisinde azalma,
  • Benlik algısında azalma ve öz güven düşüklüğü,
  • Kendine zarar verme hissi, intihar düşünceleri ve girişimleri,
  • Uykuya dalamama, uyuyamama, sık sık uyanma veya normalden fazla uyuma ihtiyacı,
  • Sürekli yorgun ve halsiz hissetme,
  • İştah bozuklukları yaşama,
  • Cinsel istekte azalma,
  • İçe kapanma ve sosyal izolasyon,
  • Önceden yapılan hobilere ve sevilen şeylere karşı isteksizlik,
  • Hareketlerde yavaşlama,
  • Bedensel yakınmalar.

Manik Depresif Bozukluğun Tedavisi

Manik depresif bozukluğun tedavisi, genellikle kişinin bulunduğu ana uygun olarak akut tedavi ve koruyucu tedavi olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Akut tedavi, hastalığın mani veya depresyon anında uygulanması gereken tedavi şeklidir ve semptomları olabildiğince çabuk bir şekilde iyileştirmek için uygulanır. Mani döneminde kişi yatıştırılamıyorsa hastane yatışı gerekebilir. Aynı şekilde, kişi intihara meyilli ise veya intihar girişimlerinde bulunuyorsa hastaneye yatışı uygun olacaktır. Akut tedavi, anlık olarak gerçekleştirilen tedavidir; kişiyi yatıştırmak, güvenliğini sağlamak, intihar hissi var ise önlemek ve ruhsal kalkınmayı sağlamak amacıyla uygulanır. Koruyucu tedavi ise hastalığın tekrarlanmasını önlemek amacıyla yapılır.

Hastalık biyolojik bir bozukluk olduğundan, ana tedavi ilaçlar ile yapılmaktadır. Ancak kişinin şiddetli intihar düşünceleri varsa ve ilaçlara direnç gösteriyorsa, öncelikli tedavi elektrokonvulsif tedavi (EKT) yani elektroşok tedavisidir.

Sizden Gelen Sorular / Yorumlar

İlk soruyu siz sormak istermisiniz?

Soru Sor / Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Editörün Seçtiği

Depresyona Girmek

Depresyona Girmek

İlginizi Çekebilir

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Ağır Depresyon Testi Nasıl Yapılır?

Ağır Depresyon Testi Nasıl Yapılır?

Psikotik Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Psikotik Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Atipik Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Atipik Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Kronik Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Kronik Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Endojen Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Endojen Depresyon Belirtileri ve Tedavisi

Güncel

Ergenlerde Depresyon Nedenleri?

Ergenlerde Depresyon Nedenleri?

Güncel

Depresyon Kalıcı Mıdır?

Depresyon Kalıcı Mıdır?